Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie jest nierozerwalnie związane z puławską tradycją pierwszego założonego na ziemiach polskich publicznego muzeum.
W Puławach bowiem, księżna Izabela Czartoryska na przełomie XVIII i XIX wieku, kierując się szlachetną ideą ocalenia pamiątek narodowych przed zniszczeniem i grabieżami, które niosła za sobą utrata niepodległości, zgromadziła liczne obiekty będące symbolami polskiej państwowości.
Drugim nurtem w kolekcjonerstwie księżnej były dzieła sztuki związane z kulturą, tradycją i historią Europy.
I oto po tragicznym okresie powstań kościuszkowskiego i listopadowego rozproszona kolekcja została nie tylko scalona ale i wzbogacona przez wnuka Izabeli księcia Władysława Czartoryskiego, który zgodnie z wolą przodków przywrócił te wspaniałe zbiory muzealne narodowi przenosząc je w roku 1876 do Krakowa.
Aby zapewnić byt nie tylko muzeum ale i bibliotece umieszczonej w ofiarowanym przez miasto budynku dawnego Arsenału książę Władysław powołał w roku 1897 ordynację sieniawską, której dochody przeznaczone były na utrzymanie muzeum i biblioteki.